Thoái hóa cột sống cổ, hay còn gọi là hư xương sụn cột
sống cổ, là một bệnh lý thường gặp và đang có xu hướng gia tăng, nhất là
ở những người trên 40 tuổi.
rong y học cổ truyền, bệnh lý này thuộc phạm
vi các chứng như đầu thống, huyễn vựng, tý chứng, nuy chứng... Khi mắc
các chứng bệnh này, ngoài việc dùng
thuốc theo chỉ định của thầy thuốc chuyên khoa, vấn đề tập luyện và tự
xoa bóp để chữa và phòng bệnh tái phát có ý nghĩa hết sức quan trọng.
Bài viết này
xin được giới thiệu một trong những bài tập vận động, cách thức tự xoa
bóp thông dụng, đơn giản để bạn đọc có thể tham khảo và vận dụng khi cần
thiết.
Phương pháp tự xoa bóp cột sống cổ
Ngồi thoải mái trên ghế, toàn thân thả lỏng, thở đều và sâu, tiến hành tuần tự các thao tác sau đây:
Xát cổ: ngửa cổ, dùng bàn tay phải xát từ trên xuống dưới phía bên cổ
trái và dùng bàn tay trái xát từ trên xuống dưới phía bên cổ phải, mỗi
bên xát 15
lần, sao cho tại chỗ nóng lên là được (hình 1).
Xát gáy: dùng các ngón tay của cả hai bàn tay đan với nhau rồi ôm lấy
vùng sau gáy, kéo qua kéo lại 10 - 15 lần với một lực vừa phải (hình
2).
Xát vùng giữa hai xương bả vai: cúi đầu về phía trước, vắt bàn tay ra
phía sau cùng bên rồi xát từ trên xuống dưới và từ dưới lên trên từ 10 -
15 lần, sau
đó đổi bên với thao tác tương tự (hình 3).
Day ấn huyệt phong trì: đặt hai ngón tay cái vào hai huyệt, 8 ngón
kia ôm chặt lấy đầu, dùng lực day ấn cả hai huyệt phong trì từ 1 - 2
phút sao cho có
cảm giác tức nóng phía sau đầu là được. Vị trí huyệt phong trì: ở chỗ
lõm dưới xương chẩm, bên ngoài khối cơ nổi sau cổ, khi ấn có cảm giác
tức nặng, mỗi
bên một huyệt (hình 4).
Bóp các cơ vùng gáy: đầu cúi về phía trước, dùng ngón tay cái và các
ngón còn lại của một bàn tay bóp cơ cổ từ trên xuống dưới với một lực
vừa phải, làm
đi làm lại 10 - 15 lần.
Day ấn huyệt kiên tỉnh: dùng ngón tay trỏ hoặc ngón tay giữa day ấn
huyệt bên đối diện chừng 1 - 2 phút. Vị trí huyệt kiên tỉnh: cúi đầu để
xác định 2 đốt
xương gồ cao nhất (C7 và D1), huyệt nằm ở điểm giữa đoạn thẳng nối khe của 2 đốt xương này với mỏm cùng vai (hình 5).
Véo gân dưới nách: dùng ngón tay cái và ngón tay trỏ véo các gân dưới
nách (huyệt cực tuyền) bên đối diện sao cho có cảm giác tê tức truyền
xuống các ngón
tay.
Day ấn huyệt hậu khê: dùng ngón tay cái day ấn huyệt bên đối diện từ 1
- 2 phút. Vị trí huyệt hậu khê: nắm bàn tay lại, huyệt nằm ở cuối đường
tâm đạo của
lòng bàn tay, trên đỉnh nếp lồi (hình 6).
Tìm và day ấn các điểm đau ở cổ và vai (a thị huyệt), mỗi huyệt từ 1 - 2 phút, sao cho đạt cảm giác tê tức là được.
Phương pháp tập vận động cột sống cổ
- Nghiêng cổ sang trái rồi sang phải, mỗi bên 10 lần sao cho tai áp
sát vai càng nhiều càng tốt, chú ý phải giữ cột sống lưng và thắt lưng ở
tư thế thẳng,
hai vai cân bằng.
- Cúi cổ về phía trước, cố gắng để cằm tỳ vào ngực càng nhiều càng
tốt, ngửa cổ về phía sau sao cho gáy tựa vào vai, luân phiên hai động
tác mỗi phía từ
10 - 15 lần.
- Quay cổ: cúi đầu phía trước rồi quay cổ về phía vai trái, phía sau,
phía vai phải rồi trở lại như trước. Quay từ từ hết một vòng rồi quay
ngược lại, luân
phiên mỗi chiều 5 lần, yêu cầu động tác phải chậm rãi, liên tục và đều đặn.
- Nhấc vai: tự nhấc vai trái rồi đến vai phải, luân phiên mỗi bên 10 lần, sau đó nhấc cả hai vai cùng một lúc 10 lần
Cần lưu ý: các động tác phải vừa sức, nhịp nhàng và tạo được cảm giác
dễ chịu; phải tập trung tư tưởng chỉ huy động tác, làm đến đâu theo dõi
đến đó; trong
khi thực hành hơi thở phải tự nhiên; phải kiên trì tập luyện và tự xoa
bóp, mỗi ngày làm 1 - 2 lần vào sáng sớm khi mới thức dậy hoặc buổi tối
trước khi
đi ngủ.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét